Sommige tentoonstellingen bekijk je, andere blijven nog lang in je hoofd hangen. Dat gevoel had ik bij SYM-ME-TRY, de indrukwekkende overzichtstentoonstelling van fotograaf Flore Zoé in Paleis Soestdijk. Deze bijzondere expositie brengt dertig jaar kunstenaarschap samen en draait om thema’s die ons allemaal raken: macht, gelijkwaardigheid, vrijheid en menselijkheid.
Het is een tentoonstelling die je niet alleen laat kijken, maar ook laat nadenken. Over hoe we naar elkaar kijken, hoe we met verschillen omgaan en wat het eigenlijk betekent om elkaar echt te zien. Mijn advies? Ga kijken. Of bezoek een van de inspirerende gesprekken die rondom de tentoonstelling worden georganiseerd.
Dertig jaar fotografie in Paleis Soestdijk
Wie het werk van Flore Zoé kent, weet dat haar fotografie veel verder gaat dan esthetisch mooie beelden. Haar zorgvuldig geënsceneerde foto’s vertellen verhalen over menselijke verhoudingen, identiteit en verbinding.
Wat veel bezoekers niet zien, is hoeveel voorbereiding er aan één beeld voorafgaat. Soms worden tientallen foto’s gemaakt voordat het uiteindelijke beeld ontstaat. Die aandacht voor detail zorgt voor de bijzondere gelaagdheid die haar werk zo kenmerkt. Hoe langer je kijkt, hoe meer je ontdekt.
Ik ben zelf opgegroeid in Soest, dus voor mij heeft paleis Soestdijk sowieso al meer betekenis en voor SYM-ME-TRY maakte Flore Zoé gebruik van verschillende vertrekken in Paleis Soestdijk. Sommige ruimtes zijn normaal gesproken niet toegankelijk voor bezoekers. Juist die bijzondere setting versterkt de impact van de tentoonstelling. De geschiedenis van het paleis vormt een fascinerend decor voor haar werk, waardoor thema’s als macht, kwetsbaarheid en menselijkheid een extra dimensie krijgen.
Wat betekent SYM-ME-TRY?
De titel van de tentoonstelling is een slimme woordspeling op het Engelse woord symmetry (symmetrie). Door het woord op te delen in SYM-ME-TRY ontstaat een diepere betekenis.
Het verwijst naar de zoektocht naar balans tussen jezelf en de ander. Naar het streven om verschillen te erkennen zonder de verbinding te verliezen. Gelijkwaardigheid ontstaat immers niet vanzelf; het vraagt om aandacht, begrip en de bereidheid om echt naar elkaar te kijken.
Precies die zoektocht vormt de rode draad in het werk van Flore Zoé. Haar beelden nodigen uit om stil te staan bij de manier waarop we ons tot anderen verhouden.
We Who See Each Other
Het hart van de tentoonstelling wordt gevormd door de nieuwe fotoserie We Who See Each Other. In deze zes nieuwe werken onderzoekt Flore Zoé thema’s als macht, vrede, rechtvaardigheid, vrijheid, moed en erkenning. Flore Zoé selecteerde specifieke vertrekken in Paleis Soestdijk als podium voor haar werk. Sommige van deze ruimtes zijn normaal gesproken niet toegankelijk voor bezoekers. Door haar beelden juist hier te situeren, ontstaat een gelaagde dialoog tussen beeld, ruimte en geschiedenis. Macht, menselijkheid en kwetsbaarheid worden niet uitgelegd, maar voelbaar gemaakt.
Wat mij vooral aanspreekt, is dat de foto’s niet draaien om tegenstellingen. Mensen staan niet tegenover elkaar, maar juist naast elkaar. Het gaat niet over winnen of verliezen, maar over het erkennen van verschillen zonder de verbinding kwijt te raken.
In een tijd waarin discussies vaak verharden en standpunten lijnrecht tegenover elkaar staan, voelt die boodschap verrassend actueel en hoopvol.
Verdiepende gesprekken over menselijkheid
Naast de tentoonstelling organiseert Flore Zoé een reeks kleinschalige gesprekken met bijzondere gasten uit uiteenlopende vakgebieden. Geen traditionele lezingen of paneldiscussies, maar open ontmoetingen over verantwoordelijkheid, gelijkwaardigheid, zorg en menselijkheid.
Onder de gasten bevinden zich onder anderen zangeres en performer Lakshmi, erfgoedondernemer Maya Meijer-Bergmans, advocaat Oscar Hammerstein en chirurgisch oncoloog Geert Kazemier.
Deze gesprekken vormen een waardevolle aanvulling op de tentoonstelling en laten zien hoe de thema’s uit het werk van Flore Zoé ook in het dagelijks leven een rol spelen. Ook kun je een persoonlijke rondleiding boeken (dat heb ik gedaan) en het is zo inspirerend om haar te horen vertellen over het ontstaan van de verschillende series en de thematiek die als rode draad door de tentoonstelling loopt.
Een tentoonstelling die vragen durft te stellen
Na internationale exposities in onder meer Parijs, New York, Seoul en Hong Kong richt Flore Zoé haar blik nu nadrukkelijk op Nederland. Met SYM-ME-TRY brengt zij niet alleen een overzicht van dertig jaar fotografie, maar opent zij ook een nieuw hoofdstuk in haar kunstenaarschap.
Wat deze tentoonstelling bijzonder maakt, is dat zij geen kant-en-klare antwoorden geeft. In plaats daarvan nodigt Flore Zoé bezoekers uit om opnieuw te kijken. Naar zichzelf, naar de ander en naar de wereld om hen heen.
In een tijd waarin alles steeds sneller lijkt te gaan, voelt dat bijna als een luxe. Even stilstaan en misschien ontdekken dat gelijkwaardigheid begint met iets heel eenvoudigs: elkaar werkelijk zien. Dat dacht ik toen ik wegliep, een tentoonstelling die tot nadenken stemt, hoe mooi is dat.
Praktische informatie
Tentoonstelling: SYM-ME-TRY
Kunstenaar: Flore Zoé
Persoonlijke rondleidingen: 11 en 20 juni om 11 uur
Locatie: Paleis Soestdijk, Baarn
Periode: t/m 21 juni 2026
Openingstijden: donderdag t/m zondag van 11.00 tot 17.00 uur
